Fewral aýynyň ortalarynda Daşkent şäherindäki Özbegistan Respublikasynyň Prezidentiniň ýanyndaky Döwlet syýasaty we dolandyryşy akademiýasynda “Döwlet syýasatynyň we dolandyryşynyň häzirki zaman meýilleri” atly halkara ylmy-amaly maslahaty hem-de onuň çäklerinde tegelek stol duşuşygy geçirildi.

Çäre halkara derejä eýe boldy: oňa Russiýa, ABŞ, Müsür, Germaniýa, Koreýa Respublikasy, Belarus we Merkezi Aziýa döwletleriniň 10-dan gowrak ýurtdan 120-den köp alym, bilermen we hünärmen gatnaşdy.

Dürli ýurtlaryň bilermenleriniň bir meýdançada birleşmegi milli tejribeleri deňeşdirmäge, iň oňat çözgütleri ýüze çykarmaga hem-de häzirki zaman çagyryşlaryna umumy çemeleşmeleri işläp taýýarlamaga mümkinçilik berdi. Esasan hem diňe nazaryýetçiler däl-de, amaly işgärleriň hem gatnaşmagy ara alyp maslahatlaşmalaryň amaly häsiýetini güýçlendirdi.

Türkmenistana bu forumda Türkmenistanyň Prezidentiniň ýanyndaky Döwlet gullugy akademiýasynyň okuw bölüminiň müdiri Begenç Halnepesow wekilçilik etdi.

Forumyň esasy gün tertibi döwlet dolandyryşy ulgamynyň giň gerimli möhüm meselelerini öz içine aldy. Gatnaşyjylar häzirki zaman meýillerini seljermek we olara baha bermek, institusional ösüşe täsir edýän faktorlary ara alyp maslahatlaşmak, şeýle hem dolandyryş işlerine sanly tehnologiýalary – şol sanda emeli aňy – ornaşdyrmagyň mümkinçiliklerini giňişleýin ara alyp maslahatlaşdylar.

Esasy netijeleriň biri hökmünde döwlet dolandyryşynyň sanlylaşdyrylmagynyň diňe döwrebap mümkinçilik däl-de, eýsem möhüm zerurlykdygy tassyklanyldy. Emeli aňy, seljeriş platformalary we elektron hyzmatlary ornaşdyrmak boýunça çykyşlar ýurtlaryň tehnologik döwrebaplaşdyrma hem-de döwletara hyzmatdaşlyk üçin bitewi sanly infrastrukturany döretmäge zerurlygyň bardygyna düşünýändigini görkezdi.

Dürli ýurtlaryň üstünlikli tejribelerine esaslanyp, döwlet gullugynyň möhüm ugurlaryna bagyşlanan çykyşlar edildi: adam serişdelerini dolandyrmakdan başlap diplomatik gatnaşyklary kämilleşdirmäge we syýasy seljeriş usullaryna çenli.

Bilermenler global we sebitleýin çagyryşlaryň şertlerinde döwlet dolandyryşyny nädip kämilleşdirip boljakdygy, adam maýasyny nähili güýçlendirmeli hem-de syýasaty öwrenişiň usullaryny nähili täzelemeli diýen meseleler boýunça işjeň pikir alyşdylar.

Umumy mejlis we bölümçe duşuşyklary aýratyn dinamiki ýagdaýda geçdi: olar janly çekişmeler bilen tamamlandy, olaryň dowamynda gatnaşyjylar diňe öz garaýyşlaryny beýan etmek bilen çäklenmän, eýsem umumy çözgütleri tapmaga synanyşdylar hem-de amaly teklipleri öňe sürdüler.

Özbegistan Respublikasynyň Prezidentiniň ýanyndaky Döwlet syýasaty we dolandyryşy akademiýasynyň rektory Žasur Salihowyň belleýşi ýaly, häzirki döwlet dolandyryşy ulgamy barha köp ýagdaýda seljeriş mümkinçiliklere we sanly başarnyklara daýanýar — hut şolaryň özi netijeli özgertmeleriň binýadyna öwrülýär.

Her bir gatnaşyjy ýurt üçin bu maslahat öz tejribesini görkezmek, dowam edýän özgertmelere bilermenleriň bahasyny almak hem-de daşary ýurt modellerini ýerli şertlere laýyklaşdyrmagyň ýollaryny kesgitlemek üçin mümkinçilik boldy.

Maslahatyň möhüm bölegi Merkezi Aziýa ýurtlarynyň döwlet dolandyryşy akademiýalarynyň wekilleriniň gatnaşmagynda geçirilen tegelek stol boldy. Oňa gatnaşyjylar sebitleýin hyzmatdaşlygyň ösüş meselelerine aýratyn üns berdiler.

Netijeli pikir alyşmalaryň netijesinde 2026–2030-njy ýyllar üçin sebitiň degişli gurluşlarynyň hyzmatdaşlygynyň ileri tutulýan ugurlary kesgitlenildi. Olaryň arasynda bilelikdäki bilim we hünär derejesini ýokarlandyrmak maksatnamalaryny amala aşyrmak, ylmy-barlag we analitiki taslamalary geçirmek hem-de akademiýalaryň arasynda tejribe alyşmak üçin platformalary döretmek bar.

Tegelek stolyň jemleri boýunça öňe sürlen başlangyç aýratyn üns çekýär: geljekde rektorlaryň ýolbaşçylygynda Merkezi Aziýa akademiýalarynyň ýörite forumyny guramak meýilleşdirilýär. Bu teklip gatnaşyjylaryň ulgamlaýyn we uzak möhletleýin hyzmatdaşlyga ymtylýandygyny görkezýär.

Maslahatyň ahyrynda gatnaşyjylar biragyzdan şeýle netijä geldiler: Daşkentde geçirilen maslahat hünär hyzmatdaşlygyny berkitmek, bilim we tejribe alyşmak üçin möhüm meýdança boldy. Ol diňe döwlet dolandyryşy ulgamynda bilelikdäki tagallalaryň möhümdigini görkezmek bilen çäklenmän, eýsem global özgertmeleriň şertlerinde dolandyryş ulgamlaryny kämilleşdirmegiň ugurlaryny hem kesgitledi.

Daşkentdäki çekişmeler häzirki döwürde döwlet dolandyryşynyň ösüşiniň gaýra durmakda mümkin däldigini aýdyň görkezdi. Şeýlelikde forum diňe pikir alyşma meýdançasy bolman, eýsem sebitiň döwlet dolandyryşy ulgamynyň ösüşiniň hakyky hereketlendirijisine öwrüldi.

Onuň esasy netijeleri beýannamalarda däl-de, eýsem hyzmatdaşlygyň anyk gurallarynda jemlenýär. Has möhümi bolsa — bu gurallar bilelikdäki maksatnamalaryň meýilnamalarynda we sebitleýin platformalary döretmek boýunça başlangyçlarda eýýäm işe girizildi. Geljekde şeýle tebigy ösüşli prosesler täze çagyryşlara çalt jogap berip bilýän hünärmenleriň durnukly ulgamyny döretmäge kömek eder.

Bu bolsa gatnaşyjy ýurtlaryň döwlet dolandyryşy ulgamlarynyň has çeýe, ýokary tehnologiýaly we iň esasy — umumy bähbitlere gönükdirilen bolmagynda möhüm ädimdir.

Enejan Kepbanowa